Uzay boşluğu, canlıların büyük bir kısmı için yaşanamaz bir ortam. Uzayın basınçsız, oksijensiz ve çok soğuk ortamında, yalnızca bazı bakteriler ve likenler yaşamlarını devam ettirebiliyorlar. Bilim insanları, yapılan çalışmaların sonucunda bu listeye bir canlıyı daha eklediler: su ayıcıkları olarak da bilinen Tardigradlar.

Erginlerinin ortalama 1,5 milimetre büyüklüğüne ulaşabilen bu mikroskobik hayvanlar, toprakta, likenlerin içinde, dağların tepelerinde ve 4000 metre derinlikteki okyanus dibi tabakalarında yaşıyorlar. Bazı türlerinin de, nemliliğin bulunmadığı koşullarda 10 yıl kadar hayatta kalabildiği biliniyor.

Bu hayvancıkların bir diğer ilginç özellikleri, güneşin morötesi ışınlarının verdiği zarardan etkilenmiyor oluşları. Bu verilerden yola çıkan araştırmacılar, uzaydaki dayanıklılıklarını ölçebilmek için 2 farklı tardigrad türünü (Richtersius coronifer ve Milnesium tardigradum) ve yumurtalarını 2007 yılının Eylül ayında uzaya göndermişlerdi. 10 gün süresince uzay boşluğunda tutulan tardigradlar yeniden su ortamına döndürüldüklerinde, %10 kadarının yaşamına normal şekilde devam ettiği görüldü. Morötesi radyasyona maruz kalmış olan yumurtalarınsa hiçbiri açılmadı. Yine de, uzay ortamına maruz kalmalarına karşın hayatta kalan ilk hayvanlar, su ayıcıkları oldu.

Bu canlıların morötesi radyasyona karşı dirençlerinin, vücutlarının dışını saran “kutikula” adı sert tabakadan geliyor olabileceği öne sürülüyor. Ayrıca, radyasyonun ve nem kaybının ortaya çıkardığı hasarları tamir edebilecek bir tür hücresel mekanizmaya sahip oldukları da düşünülüyor.

Bilim insanları, rotiferler, nematodlar (yuvarlak solucanlar), kuraklığa dayanıklı bazı böcek larvaları ve tuzlu su karidesleri gibi başka canlıların da uzay koşullarına bu şekilde dayanıklılık gösterebileceğini düşünüyorlar.

Görünen o ki, özellikle radyasyondan korunmayı başarmaları durumunda, uzay boşluğunda canlılığını yitirmemeyi başarabilecek çok sayıda canlı var. Ancak, milyonlarca yıl sürebilecek bir yolculuğa nasıl çıkılmış olabilecekleri ve yaşamaya devam edebilecekleri uygunlukta bir yere varmaları olasılığının ne olduğu, hâlâ yanıtını bekleyen sorular.

Haber Tarihi: 8 Eylül 2008
Kaynak: www.sciam.com